Wat Lies ons leerde over vertrouwen en haar niet voor lief nemen

Lies gaat naar de reguliere basisschool

Onze dochter Lies zit in groep 7 van de basisschool. Ik heb altijd de neiging om daar dan een woordje aan toe te voegen: dat ze naar de reguliere bassischool gaat. Niet om op te scheppen, maar omdat het voor een meisje met het syndroom van Down allesbehalve vanzelfsprekend is dat ze op een inclusieve manier naar school kan binnen het reguliere onderwijs.

Diploma met een gouden randje

Vorige week haalde Lies haar allereerste diploma. Oké, niet haar allereerste diploma. Ze heeft inmiddels al meerdere dapperheidsdiploma's in de wacht gesleept in het ziekenhuis. En ook haar zindelijkheidsdiploma prijkt al jaren op haar cv.

Maar dit diploma had toch echt een gouden randje. Vorig jaar liet Lies ons namelijk ineens zien dat haar wereld groter aan het worden is. Toen ze op eigen houtje was vertrokken bij de BSO en helemaal alleen naar huis was gefietst. Een fietstocht van ruim een kwartier, over een grote fietsbrug over de Waal, met meerdere kruispunten zonder stoplicht. Een tocht waar je bovendien ook nog eens over flink wat technische fietsvaardigheid moet beschikken, met afdalingen en scherpe bochten. Ik schreef er eerder al een blog over.

Inschakelen van een fietscoach

Voor ons was het vooral een signaal. Want als dit één keer kon gebeuren, dan was de kans groot dat het nog een keer zou gebeuren. We moesten Lies dus zo verkeersveilig mogelijk maken. En dus schakelden we een fietscoach in.

Beter voor iedereen. In ieder geval voor mijn moederhart. Ik begin namelijk al hysterisch: "Kijk voor je, Lies!", te roepen bij het minste of geringste. Bovendien lijken de fietspaden tegenwoordig meer op halve snelwegen, met voorbijrazende elektrische fietsen, fatbikes en scholieren die volgens mij denken dat ze meedoen aan de Tour de France. Mijn zenuwstelsel vindt daar van alles van.

Lies keek naar blaadjes, vogels en honden

Daar was dus de fietscoach. Een fijne vent, met kennis van zaken. Die meteen het vertrouwen van Lies won, door haar direct op de fiets mee te nemen en zei “Ok, Lies. Laat maar eens zien wat jij kan!”.

We hadden een helder doel met de fietscoaching: Lies zo verkeersveilig mogelijk maken én haar laten deelnemen aan het Nationaal Verkeersexamen. Dat leek destijds nog een behoorlijke hobbel. Wel een prachtige hobbel, misschien zelfs een beetje een stoere stip op de horizon.

Lies keek tijdens het fietsen namelijk steevast naar haar benen. En naar blaadjes. En naar vogels. En naar honden. Eigenlijk was alles interessant. Behalve het verkeer.

Eigen versie van het verkeersexamen

Maar met veel geduld, oefening en toewijding van zowel haar coach als Lies zelf ging het steeds beter. Langzaam maar zeker lukte het haar om meerdere dingen tegelijk te doen. Kijken, een situatie inschatten, richting aangeven én remmen. Vooral dat laatste bleek toch best handig.

Ook school dacht fantastisch mee. Het theorie-examen werd aangepast aan haar ontwikkelingsniveau en mogelijkheden. Haar meester maakte speciaal voor Lies een eigen versie van het verkeersexamen, zodat ze net als haar klasgenoten kon meedoen. En ze slaagde.

Praktijkexamen: Lies bleef opvallend rustig

Begin juni volgde het praktijkexamen. Lies had de route al een paar keer gereden en dat ging goed. Maar ja, oefenen is iets anders dan het op het juiste moment laten zien. Dan staan er ineens mensen langs de route, hangen er pijlen die je aandacht trekken en komt er ook nog een gezonde dosis spanning om de hoek kijken.

Voor de zekerheid hadden we daarom iemand stand-by staan om haar op te vangen als dat nodig zou zijn. Zodat ze ook niet de andere deelnemers in de wielen zou rijden bij een mogelijke meltdown (ja, ik hou van tacky woordgrapjes…)

Dat alles bleek totaal overbodig. Want Lies deed het fan-tas-tisch. Op haar eigen dooie gemak reed ze de route, deed precies wat ze moest doen en bleef opvallend rustig.

Niet voor lief nemen

Van de tweehonderd kinderen die deelnamen had meer dan de helft de rit niet foutloos gefietst. Ruim twintig kinderen maakten drie fouten of meer.

Lies had nul fout.
Nul.
Ik herhaal: nul.

Zo ontzettend knap gedaan. Ik klapte ongeveer uit elkaar van trots en stond iets harder dan sociaal wenselijk was te roepen hoe geweldig ik het wel niet vond. Waarop Lies me aankeek met een blik van: "Mam, waar maak jij je nou zo druk om? Ik heb gewoon een stukje gefietst".

Op dat soort momenten realiseer ik me weer dat we haar niet voor lief moeten nemen. Dat we haar niet moeten onderschatten. Dat we haar serieus moeten nemen in wat ze kan. Dat we haar mogen stimuleren, uitdagen en de kans moeten geven om te groeien. Net zoals we dat bij ieder ander kind zouden doen.

Niet loslaten, maar anders vasthouden

Tegelijkertijd blijft dat een ingewikkelde zoektocht. Want er zijn ook momenten geweest waarop we de touwtjes wat meer lieten vieren en later moesten concluderen dat iets toch nog net te hoog gegrepen was. Of misschien was het niet te hoog gegrepen voor Lies. Misschien was het vooral te spannend voor ons.

Want uiteindelijk leerde zij juist van die momenten. Ze leerde over veerkracht. Over doorzetten. Over opnieuw proberen als iets niet lukt. Net zolang totdat het wel lukt. En als het dan alsnog niet lukt, dat dat ook niet erg is. Dat er altijd iets anders is waar je goed in bent.

Wij leerden ondertussen iets anders als ouders. Dat opvoeden verdomd lastig is. Dat het niet gaat over loslaten. Maar over anders vasthouden.

Vertrouwen geven en ruimte maken

Ik denk dat dat de grootste les is, die Lies ons blijft leren. Dat groei niet ontstaat door alles dicht te timmeren uit angst dat het misgaat. Maar ook niet door iemand zomaar los te laten. Groei ontstaat ergens daartussenin.

In vertrouwen geven. In ruimte maken. In blijven kijken naar wat er wél mogelijk is. Want keer op keer laat Lies zien dat ze meer kan dan wij soms denken.

En eerlijk is eerlijk: dat geldt niet alleen voor haar.